– Vi står overfor ganske store økonomiske utfordringar i dette oppgjeret, seier Gangsø, som er direktør for arbeidslivsområdet i KS, på ei pressebrifing tysdag.
Torsdag klokka 12 brakar oppgjeret mellom kommunar og fylkeskommunar og over 450.000 kommunetilsette laus. Etter planen skal oppgjeret vere i hamn innan fredag, men Gangsø ser ikkje bort frå forhandlingar i helga.
Blir ikkje partane samde, blir det mekling frå 3. mai med frist 24. mai.
Parallelt går lønnsforhandlingane føre seg i staten.
Krevjande bilete
Som alltid er det store spørsmålet: Kor stor skal kaka vere, og kven skal få det største stykket?
– Alle har jo sett kva LO og Unio har vore opptekne av, nemleg at i år skal kommunal sektor prioriterast. Og då forstår jo vi det sånn at ei prioritering betyr at dei skal ha litt meir enn alle andre. Så det er eit krevjande bilete vi går inn i, seier Gangsø.
I frontfaget vart det til slutt semje om eit oppgjer med ei ramme på 5,2 prosent. Det legg føringar for kommuneoppgjeret.
– Det er ei høg ramme, konstaterer Gangsø.
2 prosent er likevel allereie bunde opp i overheng (1,3 prosent), gliding, det vil seie lokale lønnstillegg, og tillegg som vart avtalt i fjor.
Innbyrdes usamde
I forhandlingane møter KS fire hovudsamanslutningar – LO Kommune, Unio, YS kommune og Akademikerne kommune. Dei representerer igjen 40 ulike fagforbund, fordelt på nesten 100 ulike yrkeskategoriar.
Dei ulike samanslutningane er ofte usamde om innretninga på oppgjeret – til dømes om høgtlønte grupper som lærarar skal prioriterast.
Gangsø medgir at det i år vil bli særs krevjande å finne ei løysing som alle blir fornøgde med.
– Vi har med oss ein vind frå lærarstreiken i fjor, som definitivt vil prege oppgjeret. Men det har komme ein kraftig ny vind med endringane i norsk økonomi. LO kjem sikkert til å krevje ein låglønnsprofil, seier han.
– Opplevinga av rettferd er veldig krevjande. Er det rettferdig at vi har lik prosent, eller at vi får det same kronetillegget?
Rykte frå
I tillegg vil det garantert komme krav om å ta igjen andre grupper i lønnsutviklinga. Til dømes har sjukepleiarar og akademikarar rykte frå det siste året.
– Vi vil bli møtte med eit ganske sterkt krav om å ta igjen andre grupper. Men det er ikkje så lett. Privat sektor kan leggje auka kostnader over på kunden. Det kan ikkje vi, seier KS-direktøren.
Men det skaper samtidig eit dilemma.
– Kommunane skal levere ein stadig aukande tenesteproduksjon, og dei kan ikkje setje seg sjølv i ein situasjon der ein har dårlegare konkurranseforhold til å rekruttere kritisk arbeidskraft.
Brokete bilete
Som tidlegare er kommunane bedne om å komme med innspel til KS» forhandlingsmandat, som vil bli kunngjort torsdag. Men aldri før har kommunar og fylkeskommunar vore så engasjerte i forarbeidet til oppgjeret, ifølgje Gangsø.
– Nesten alle kommunar har hatt politisk behandling på dette i kommunestyret eller formannskap, seier han.
Blant kommunane er det også svært delte meiningar om innretninga, til dømes om tillegga skal bestemmast sentralt eller lokalt.
– Veldig mange kommunar meiner at vi må handtere oppgjeret sentralt. Mange har også ein klar låglønnsprofil. Men mange meiner også at i år må det på plass ein høglønnsprofil, seier Gangsø.
– Så det er eit brokete bilete, seier han.
(NPK)
